Terug naar Vught (channeling Jan Wolkers)

RGB Free, by bertvthul

 Ik herken de slagerij bijna niet meer terug. Een groene poort sluit het steegje af waar vroeger de koeien doorheen werden geleid. Alleen een koperen ring aan de muur herinnert nog aan het bloedige verleden.

    Mijn vader die achter in de tuin de varkens slachtte.

  

  Ik ben toen een nacht niet thuisgekomen. Ik zwierf door de bossen van Bergenshuizen. Vanuit een boom keek ik naar het tennisspel van rijkeluisdochters in witte rokjes. Ik stelde me voor dat zo'n meisje mijn vriendinnetje was en dat ik haar meenam naar het kerkhof aan de Elisabethstraat. 

  Daar vond je de mooiste torren en kevertjes, die blaakten van gezondheid dankzij al die rottende lijken onder de protserige praalgraven van Vughtse notabelen die met zo'n zuil alvast een voorschot hoopten te nemen op een ereplaatsje in de hemel.

 Het mooiste was het wanneer er een Molukker werd begraven. Dan was er muziek en werd er gezongen en dat voelde op de een of andere manier veel logischer dan die treurige bleke smoelen die je daar normaal gesproken zag. 

  Uiteindelijk moest ik natuurlijk toch weer naar huis en achter op het plaatsje lag nog steeds het bloed van die varkens en ik had alleen mijn kevertjes die ik op mijn kamer op de vensterbank in een potje stopte om me een beetje af te leiden, tot mijn broer die potjes pesterig naar beneden gooide en zei dat het vliegende herten waren.

  Van de slagerij tot Bergenshuizen is het nu helemaal volgebouwd, je moet drie rotondes over om weer in de velden richting Esch te komen. Daar fietste ik vroeger naar mijn baantje in het bejaardentehuis, waar ik als een tovenaarsleerling in een gigantische bak soep stond te roeren die even later in de grote zaal door al die tandeloze bekkies werd opgeslurpt. 

  Een van die oude mannen vroeg altijd hoe het met mijn meisje ging en dan zei ik dat ze tenniskampioen was geworden en dan lachte hij en hij geloofde er niets van, maar hij speelde het spelletje wel altijd mee en daarom gaf ik hem een extra goed gevulde kom soep, totdat die man ook naar de Elisabethstraat werd gebracht en toen ben ik met dat baantje gestopt, ik had er toch allang weer genoeg van.

Meisjes aan de waterkant

'Zullen we ergens anders gaan zitten?'

RGB Free, by scottsnyde

'Maar Gino komt hier zo naartoe.'
'Die heeft toch corona?'
'Hij gelooft niet in corona.'

'Gino heeft van die enge ogen.'
'Ja soms wel. Als hij zo kijkt.'
'Als hij kijkt heeft hij echt enge ogen.'

'Het was toch uit met Gino?'
'Dat was met carnaval. Toen zei hij dat hij geen
gevoelens meer voor me had.'
'En maar loeren zeker. Met die ogen van hem.'

'Maar soms is hij ook wel lief hoor. Als hij moe is ofzo.'
'Als hij ligt te slapen zeker.'
'Als hij ligt te slapen is hij echt super lief.'

'Ik moet je wat vertellen. Over carnaval.'
'Zeker dat je toen met Gino was.'
'Heeft hij je dat verteld? Hij had beloofd dat niet te doen.'
'Je kent Gino toch.'

'Zullen we gaan? Gino komt vast niet meer.'
'We zitten toch lekker in de zon hier.'
'Vind jij dat we excuses moeten aanbieden?'
'Aan wie? Gino?'
'Nee niet aan Gino. Aan zwarte mensen. Voor de slavernij.'
'Ik ga echt geen excuses aan Gino aanbieden.'

'Gino zou excuses aan ons moeten aanbieden.'
'Dat gaat hij nooit doen.'
'Kan je voorstellen hoe hij kijkt als we dat vragen.'
'Ja dan kan je beter in een boom klimmen. Dat wordt nog
erger dan toen met carnaval.'

 

'Laten we gaan zwemmen.'

'Ik ben bang dat onze spullen worden gejat.'

'Die meneer past er wel op.'

'Oh ja die heeft toch niks te doen.'

'Erg als je zo oud bent.'

'Echt super erg.'

We mogen weer

Vier mensen zitten op een zonnig terras aan het einde van de middag. Ze zijn duidelijk al enige tijd aan het drinken.

rgb free, by melodi2

 

 Man 1:  'Zo, we mogen weer.'

 Man 2: 'Daar proost ik op.'

 Man 3: 'Homo's! Jullie daar! Homo's!'

 Man 1: 'Tim doe eens rustig.'

 Vrouw: 'Morgen wordt het weer dertig graden.'

 Man 2:  'Daar proost ik op.'

 Vrouw: 'Maar maandag gaat het onweren. Dinsdag wordt het achtentwintig graden en woensdag is er een beetje regen.'

  Man 1: 'Hou toch eens op met die buienradar. Je lijkt m'n moeder wel met haar bijbeltje.'

 Vrouw: 'Je moeder? Dat neem je terug!'

 Man 3, half opgestaan en een vuist in de lucht zwaaiend: 'Superhomo's!'

 Man 1, man 3 terug in zijn stoel duwend: 'Mijn moeder bestudeerde het Nieuwe Testament zoals jij de buienradar bestudeert.'

 Man 2: 'Daar proost ik op.'

 Vrouw: 'Je moeder had niet eens een smartphone.'

 Man 1: 'Mijn moeder geloofde niet in smartphones.'

 Vrouw: 'Je moeder heeft altijd een hekel aan me gehad. Niemand was goed genoeg voor haar Willempie.'

 Man 1, mompelend: 'Nou, niemand wil ik ook weer niet zeggen.'

 Vrouw, ineens een stuk nuchterder: 'Wat zeg je? Doel je nu op Hennie, die hoer? Met haar opgeplakte nepwimpers?'

 Man 3: 'Hoeren! Superhoeren!'

 Man 1, zuchtend: 'Zeg dat nou niet. Tim is zo al druk genoeg.'

 

Er valt een stilte in het gezelschap, iedereen is even verzonken in zijn eigen gedachtewereld. Vooral man 3 lijkt als een doorgeprikte ballon te zijn leeggelopen. Hangend in zijn stoel mompelt hij: 

  'Dostojewski schrijft in "Herinneringen uit het ondergrondse" dat de mens erg houdt van het streven naar een doel, maar dat hij van het bereiken van dit doel niets moet hebben en dat dit zeer komisch is. De hoofdpersoon in die roman staat erop dat alle bewustzijn een ziekte is en dat bewustzijn veroorzaakt wordt door het lijden.'

    

  Man 1 pakt het halflege glas bier van man 3 af en zegt: 'Nu is het genoeg geweest. Je begint te raaskallen.'

  Vrouw: 'Aan het einde van de week wordt het weer wat koeler. Als ik die Hennie nog eens tegenkom trek ik die valse wimpers van haar smoel en steek ze in de fik.

  Man 2: 'Daar proost ik op.'

Theater

RGB Free, by bluegum

 Nu de COVID-19 pandemie voorbij is en de restaurants hun terrassen hebben geopend, is ook het real-life straattheater weer begonnen. Het raam van mijn werkkamer kijkt uit op een Italiaans restaurant en schuin onder me zit een Grieks restaurant. Op die terrassen was het afgelopen half jaar weinig te beleven, maar nu zijn de acteurs weer wakker geworden om mij te vermaken met uit het leven gegrepen sketches.

  

  Na een lange warme dag staat de jonge Italiaanse ober aan de overkant in het laatste licht de tafeltjes schoon te maken, als hij aan de overkant een Griekse collega ontwaart.

  'Hé,' roept de jongen. 'Hoe vond ze de pizza?'

  De Griek mompelt wat terug, waarna de Italiaan hartelijk begint te lachen. 

  'Houd ze niet van Grieks eten?' vraagt hij, 'ze kan altijd hier komen zitten hoor.'

  Uit de conversatie maak ik op dat een Griekse familielid liever een pizzaatje had dan weer een bak gyros, een toestand die voor de Italiaanse jongen begrijpelijkerwijs een eindeloze bron van vermaak is.

   Als zijn Griekse slachtoffer is verdwenen, komt een maatje met kromme rug en slepende tred de hoek om slenteren.

  'Joey!' roept de jonge ober verheugd. 'Hoe is het afgelopen met Whitney?'

  Zijn vriend begint een omstandig verhaal te vertellen, waarbij het belangrijkste wapenfeit lijkt te zijn dat Whitney achterop bij hem op de fiets heeft gezeten.

  De ober luistert aandachtig, zijn natte doek uitwringend in een teiltje. Als zijn vriend eindelijk klaar is en hem hoopvol aankijkt voor zijn inschatting van het hele avontuur, stelt de Italiaan de cruciale vraag:

 

 'Waar had ze haar handen?'

  Zijn vriend kijkt hem verbijsterd aan.

  'Onder het zadel?' verduidelijkt de jonge ober. 'Of om je middel? En haar hoofd? Hield ze haar hoofd naar achteren, of legde ze haar wang tegen je rug?'

  Zijn vriend staart even naar het teiltje water en zegt: 'Volgens mij voelde ik haar kin tegen mijn rug. Maar er waren nogal wat drempels. Misschien verloor ze gewoon haar evenwicht.'

  De ober schudt beslist zijn hoofd. 'Dat zit wel goed,' zegt hij stellig. 'Komt zeker goed.'

  Hier kikkert zijn vriend zichtbaar van op en als hij er even later weer vandoor gaat is er onmiskenbaar een verende tred in zijn geslenter geslopen.

En dan te vallen

Foto: Wikipedia

Het zal zo rond die discussie over een Europese Grondwet geweest zijn, dat de Europese leiders naarstig op zoek gingen naar een 'Europese identiteit'. Die zoektocht was tot voor kort vrij vruchteloos, veel verder dan wat gebitch over een 'joods-christelijke' traditie kwam het meestal niet, maar dankzij een stel bijzonder inhalige voetbaldirecteuren zijn we ineens een stapje dichterbij een Europese identiteit gekomen. Die voetbaldirecteuren wilden de rijkste voetbalclubs voortaan in een afgesloten competitie tegen elkaar laten ballen, zonder promotie/degradatieregelingen, een 'European Super League (ESL)'. 

  Zelden is het Europese continent eensgezinder geweest dan in zijn collectieve afschuw over dit plan. 

  

  Vooral het idee dat het niet uitmaakt hoe slecht je speelt, omdat je toch niet kan degraderen, lijkt de Europeaan recht op zijn ziel te trappen. Veel van die rijke Europese voetbalclubs zijn inmiddels in handen van Amerikaanse eigenaars, die gewend zijn aan gesloten competities, in Amerika zijn die heel normaal.

  Kevin de Bruyne, die nota bene uitkomt voor een club die aan die ESL mee zou doen, verwoordde echter op Twitter het Europese pijnpunt:

  [...] I have worked and competed against everybody trying to win the ultimate. But the most important thing to this is COMPETING [...]

Europeanen zijn geen Amerikanen, niet alles is hier showbusiness. Bij de oprichting van de ESL kwam de Europese ziel ineens bloot te liggen: zonder tragedie hoeft het niet. Er moet iets op het spel staan, je moet kunnen vallen. Misschien is vallen eigenlijk nog wel het mooiste, vooral als je eerst aan de top stond. Als je hoog reikt, moet je ook weer naar beneden, in de woorden van Nescio's Dichtertje:

  Een groot dichter zijn en dan te vallen.

Amerikanen houden niet van vallen, die houden van stijgen, van rags to riches en dan is het verhaal klaar, dan is er een happy end en blijven de succesvolle miljonairs elkaar tot het einde der tijden de bal toespelen. 

  In Europa weten we wel beter. Een happy end vind je alleen in sprookjes. Leven is vallen en als voetbal de belangrijkste bijzaak in het leven is, dan blazen we de hele boel nog liever op dan dat een stel Amerikaanse voetbaldirecteuren onze tragedie komt saboteren.

Monday morning quarterback

 

 

RGB Free, by mzacha

Toen ik in de tweede week van maart weer eens mijn huis verliet om naar de boekwinkel te slenteren om een boekenweekgeschenk te scoren, kwam ik van een koude kermis thuis. De boekwinkel was dicht en er bleek ook helemaal geen boekenweek te zijn, vanwege een virus dat rond schijnt te waren.

  

  Ik ben thuis meteen gaan googelen en er blijkt dus inderdaad iets aan de hand te zijn, het fijne weet ik er nog niet vanaf maar het heeft iets te maken met Chinezen, vleermuizen en Maurice de Hond, dus dat kan alles bij elkaar maar weinig goeds betekenen. 

  Gelukkig had ik nog een stel boekenweekgeschenken van vorige edities in mijn kast staan die ik nog niet gelezen had. Een zeer korte recensie van deze drie geschenken zou, in chronologisch aflopende volgorde, als volgt luiden: 'Goed, Slecht, Wanstaltig.'

  

De wat langere recensies gaan ongeveer zo:

Leon & Juliette - Annejet van der Zijl (2020)

Ik had nog nooit wat van Van der Zijl gelezen, ik dacht dat ze iets over koningin Juliana had geschreven, maar ik bleek een paar dingen door elkaar te halen. Van der Zijl heeft 'De Amerikaanse Prinses' geschreven, wat helemaal niet over Juliana gaat. Jolande Withuis heeft een boek over Juliana geschreven, maar daar gaat deze recensie niet over dus dat doet er verder niet zoveel toe.

  In ieder geval vond ik 'Leon & Juliette' alleronderhoudendst. Het is literaire non-fictie, het gaat over een liefde tussen een blanke man en een zwarte vrouw in racistisch Amerika in de 19e eeuw. Van der Zijl laat de historische feiten voor zichzelf spreken en dat werkt prima. Amerika komt tot leven, de slavernij komt tot leven, Nederland komt nog even voorbij en al met al vlieg je door het boekje heen.

Jas van belofte - Jan Siebelink (2019)

Van Siebelink had ik wel al het een en ander gelezen en dat maakte het er niet beter op. Zo wist ik dat Siebelink een bestseller op zijn naam heeft met 'Knielen op een bed violen' en dat hij jarenlang als leraar Frans heeft gewerkt op een middelbare school. En dan schrijft hij vervolgens een boekenweekgeschenk over een leraar Frans die worstelt met het schrijven van zijn grote roman. Andere personages benadrukken steeds hoe groot die roman wel niet is en hoe belangrijk het is dat het ding afkomt. Zo zegt een bevriende schrijver:

 Als je dit in een boek krijgt, ik weet niet wat er dan gaat gebeuren. 

 

 Ook blijkt de leraar Frans een fantastische leraar Frans te zijn:

 

'Wat jij voor je leerlingen overhebt, dat doet geen collega,' merkte Lisette op.

 

Tussen de bedrijven door gaat de getalenteerde schrijver nog met een mooi leerlinge naar Parijs. En als die roman dan eindelijk af is en de schrijver zijn laatste adem uitblaast, komt er op de laatste pagina een verpleegster opdraven die zegt: 

 

'Ik heb zijn roman gelezen. Dat heeft veel met me gedaan.'

  

En dat terwijl er wel fraaie individuele scènes in het boek zitten, dat Siebelink kan schrijven staat buiten kijf. De sfeer in een Amsterdams schrijverscafé wordt mooi neergezet en zo zijn er wel meer mooie en treffende beelden, maar tegen al die niet-ironische zelfverheerlijking valt gewoon niet op te schrijven.

 

Gezien de feiten - Griet op de Beeck (2018)

Bij Griet op de Beeck gebeurt min of meer het tegenovergestelde. 'Gezien de feiten' heeft best een aardige plot, maar goeie genade wat is het slecht geschreven. Ik had nog nooit wat van Op de Beeck gelezen en ik zal in de toekomst met een een boog van minstens anderhalve meter om haar boeken heen gaan lopen. 'Gezien de feiten' gaat over Olivia, die stiekem heel blij is dat haar man is overleden. Nu kan ze fijn naar Afrika om daar les te geven aan kansarme kinderen. Ze raakt verslingerd aan een Afrikaan (uit welk land precies komen we nooit te weten) en daar wordt haar dochter weer niet zo vrolijk van.

  

  Er komt geen enkel personage in het boek voor dat geen gierend cliché is. De overleden man van Olivia is de typische bekrompen en kleingeestige witman. De Afrikaanse liefde is de typische warmbloedige en vrije Afrikaan. De dochter is de typische neurotische westerling die 'echt niet racistisch' is.

  Het verder niet gespecificeerde Afrikaanse land wordt met de meest basale pennenstreken neergezet. Olivia hobbelt een beetje achter haar Afrikaan aan en heeft vooral heel veel toiletproblemen. Halverwege het boekje kon het me echt niet meer schelen hoe het verder zou gaan met deze bevrijde weduwe, misschien zou het nog het beste zijn als ze een relatie begon met Arthur Siebrandi uit 'Jas van Belofte,' dan kunnen die twee de hele dag aan elkaar vertellen hoe getalenteerd en miskend ze wel niet zijn en kan de warmbloedige Afrikaan met zijn magic hands ook weer verder met zijn leven. 

Sportief

RGB Free, by littleman

In het voetbal wordt soms een fair-play prijs uitgereikt aan de ploeg die in een competitie de minste overtredingen heeft begaan. Een mooie traditie, die misschien uitgebreid kan worden tot een prijs voor het sportiefste interview na de wedstrijd. 

  Het interview na Ajax-PSV tussen PSV-speler Mohamed Ihattaren en ESPN-reporter Milan van Dongen kan hierbij een inspiratie vormen. Toen Milan woensdag de microfoon onder de neus van Ihattaren duwde, stond deze net het muurtje achter hem te bekloppen.

 

  'Je hebt verloren Mo, ben je teleurgesteld?'

  'Nee man, ik sta deze muur te bewonderen. Wat een metselwerk. Dat kun je wel aan die Amsterdammers overlaten zeg, zo'n dragende muur. Topwerk.'

  'Wat ging er mis op het veld, Mo?'

  'Ajax was fantastisch. Wat een lekkere spelers hebben die. Zag je die steekpass van Klaassen? Dan sta je wel echt te genieten.'

  'Wat was het plan van PSV?'

  'Ik kom hier gewoon om lekker te voetballen. Zoals Ajax weetjewel. Gewoon lekker die bal laten rondgaan.'

  'Je lijkt weer wat beter in je vel te zitten?'

  'Ja man, zodra die spelersbus de grote rivieren oversteekt kan ik weer vrijuit ademhalen. En dan mag je ook nog hier in de Johan Cruijff Arena voetballen. Wat een prachtig stadion.'

  'Hoe staat het met je contract Mo, ga je nog bijtekenen?'

  'Sorry man, volgens mij zie ik daar Sjaak Swart lopen! Die handtekening moet ik echt scoren. Spreek je later!'