zaterdag 20 februari 2016

Vriendelijk

RGB Free, by BlueGum
 Als twaalfjarig jongetje zag ik de miniserie It, met een waanzinnig enge clown die de gedaante van bekende mensen aanneemt. Totdat ik gisteren een documentaire over de levenseindekliniek op tv zag was dat het engste dat ik ooit had gezien. Het goede nieuws is dat ik sinds gisteren van mijn clownsangst ben bevrijd. Het slechte nieuws is dat ik er een panische angst voor zachtaardige mannen met baarden voor in de plaats heb gekregen.

  Sinds gisteren kijk ik elke drie seconden over mijn schouder om te controleren of er geen baardmans met een injectiespuit achter me staat te wachten totdat ik per ongeluk iets zeg ik de trant van 'mooi geweest', 'dat was genoeg' of 'ik hoef niet meer', waarna hij me onmiddellijk vriendelijk doch doortastend op een fauteuil neerdrukt om me uit de goedheid van zijn hart gedecideerd uit mijn lijden te verlossen. En in mijn tuin een sigaretje gaat roken om een 'momentje voor zichzelf te pakken'.

  Zo ben ik net een rondje door de polder wezen hollen en stond ik onder een bruggetje even uit te hijgen, terwijl ik mompelde: 'zo is het wel goed geweest.'

  Meteen sloeg de schrik me om het hart.

  Wat ritselde er daar in de bosjes? Zag ik ik daar een baard tussen de bladeren schemeren?

   'Ik wil niet dood!', riep ik, 'ik geniet van het leven! Ik heb plezier! Kijk me eens lachen!'

  Met een krampachtige grijns op mijn gezicht perste ik er toch nog maar een sprintje richting huis uit, ik trok mijn voordeur open, smeet hem weer achter me dicht en haalde pas opgelucht adem toen ik alle sloten voor de zekerheid drie keer had gecontroleerd.

  'Prima', mompelde ik. 'Dit moet voldoende zijn.'

  Ik had deze woorden nog niet uitgesproken of de bel ging, er zat een vriendelijke doch besliste ondertoon aan en ik dook onder mijn bed, om er de komende vier uur niet meer onder vandaan te komen. Mijn God, wat mis ik die goeie oude clown.

zaterdag 13 februari 2016

Wedstrijd

RGB free, by tzooka
Nou gun ik Johan Cruijff natuurlijk het allerbeste en hoop ik dat hij nog vele jaren onder de levenden verblijft, maar toch vind ik het jammer dat ook hij die voorspelbare metafoor van een wedstrijd weer tevoorschijn haalt:

  Cruijff vergelijkt zijn strijd met een voetbalwedstrijd. "Ik heb het gevoel dat ik 2-0 voorsta in de eerste helft. De wedstrijd is nog niet afgelopen, maar uiteindelijk ga ik winnen."

  Aldus valt te lezen op teletekst.

  Nog afgezien van het feit dat Cruijff uiteindelijk natuurlijk niet gaat winnen, uiteindelijk gaat hij namelijk dood, is het niet aan longkanker dan is het wel aan iets anders, erger ik me het woordje 'strijd'.

  Van alle gebieden waarop mensen tegenwoordig een nauwelijks bestaande persoonlijke verantwoordelijkheid wordt aangepraat, is gezondheid toch wel de gemeenste. Het is een vreemde tegenstelling: aan de ene kant pretenderen we een totaal rationeel wereldbeeld te hebben, aan de andere kant schieten we in een magisch-denken modus zodra het over ziekte gaat.

  'Na een hevige en moedige strijd geleverd te hebben door nog een paar jaar in zijn Toyota rond te blijven rijden, heeft de auto van Jan het uiteindelijk toch begeven.' Dat is ongeveer de strekking van menig overlijdensbericht. Jan heeft geen 'strijd' geleverd door rond te blijven lopen met een lichaam waarin zich een totaal niet door hem te beheersen ziekteproces afspeelt. Als dat ziekteproces dankzij behandeling onder controle komt heeft Jan niet 'gewonnen', net zomin als hij 'verloren' heeft als zijn lichaam het begeeft.

  Het is een ontzettend verneukeratieve manier om doodzieke mensen ook nog eens een schuldgevoel aan te praten als ze daadwerkelijk het hoekje om dreigen te gaan: 'Jammer Jan, had je maar wat harder moeten vechten, jongen.'

  Of in de woorden van longarts Sander de Hosson:

donderdag 4 februari 2016

Plannetje

RGB Free, by ColinBrough
Feyenoord-speler Marko Vejinovic werd onlangs in zijn eigen huis door zes Feyenoord-aanhangers met de dood bedreigd. Dit vanwege de tegenvallende resultaten van Feyenoord.
  Je kan veel van Feyenoorders zeggen, maar niet dat ze erg snel van begrip zijn. Feyenoord werd ongeveer twintig jaar geleden voor het laatst kampioen, en nu, na een serie nederlagen met een elftal waar weinig eer aan te behalen valt, gaan ze verhaal halen bij Marko Vejinovic. Een middelmatige middenvelder die van de zomer voor een paar miljoen bij Vitesse is opgehaald. Hoe zou het beslissingsproces om Vejinovic een bezoekje te brengen zijn verlopen?

  'Jongens, het kan zo echt niet meer. We zijn al twintig jaar het lachertje van Nederland en dat is allemaal de schuld van die Servische rat die hier net een paar maanden rondloopt. Het wordt tijd dat hij zich gaat verantwoorden voor het feit dat hij mijn leven heeft verwoest.'

  Het plannetje is diep in de nacht onder grote geestdrift en geschraagd door vele kratten bier ontstaan:

  'Morgenochtend, het eerste wat we doen! We gaan een daad stellen, mannen!'

  De volgende ochtend ben je het eerst totaal vergeten. Pas bij de tweede sigaret schiet het je te binnen: er was iets, we hadden iets besloten! Vejinovic! Die zouden we eens flink gaan aanpakken! In het felle ochtendlicht lijkt het geweldige plan ineens een stuk minder logisch, met een schuin oog monster je de blikken van je kameraden. Maar die geven geen krimp, iedereen doet alsof het de gewoonste zaak van de wereld is en een half uur later zit je met z'n zessen op elkaar geperst in een Opel, op weg om verhaal te halen bij Marko Vejinovic.
  Iedereen kijkt grimmig voor zich uit en denkt bij zichzelf: aan mij zal het niet liggen.
  Je parkeert de Opel op een straathoek en marcheert naar de voordeur.

  'Ding-dong-dang-dung.'

  Helaas duurt het enige tijd voor de deur opengaat. Er komt een vrouw met een hond voorbij die je vriendelijke toeknikt. Voor je jezelf hebt kunnen corrigeren heb je al vriendelijk teruggeknikt, wat je op een sarcastische blik van je maten komt te staan.

  'Hallo.'

  Marko Vejinovic, hij is het echt. Hij ziet er wat kleiner uit dan in het stadion. Zijn haar zit wat in de war.
  'Wij komen even praten', schreeuwt een maat van je die Vejinovic naar binnen duwt. Verbouwereerd gaat Vejinovic op zijn witte leren bank zitten, naast zijn vriendin die de krant zit te lezen.

  'Dat voetbal, dat lijkt nergens naar!'
  'Nee klootzak', haak je in, 'dat voetbal lijkt nergens naar!'
  'Je bent een rotvoetballer!'

  Terwijl Vejinovic je sprakeloos aanstaart wordt je blik naar de in doodsangst opengesperde ogen van zijn vriendin getrokken en heel langzaam, als een zich openvouwende bloem in het vroege zonlicht, begint het besef tot je door te dringen dat er de afgelopen vierentwintig uur ergens iets verkeerd is gegaan.

zondag 31 januari 2016

Dagboek

RGB Free, by shockstock
Onlangs stond er in de Volkskrant een stuk van de Nederlands-Marokkaanse Nadia Ezzeroili getiteld 'Ik ben geen Nederlander'. Het stuk is nog het beste verteerbaar wanneer je het beschouwt als een parodie op een opstel van een middelbare scholier die verklaart zich voorgoed van de maatschappij te distantiëren:

  'Ik ben zo naïef geweest dat mijn loyaliteit boven jullie twijfel verheven was.'
  'Ik moet me harnassen tegen jullie wantrouwen en achteloze afwijzing.'
  'Ik ben al vroeg ingeprent een rottende plek te zijn.'
  'Ik lach bitter om deze pathetische gedachte.'

 
  Ezzeroili bemerkt dat er in de hogere kringen weinig oprecht menselijk contact is ('de oppervlakkige borrelpraatjes beginnen op mijn geduld te drukken') en interpreteert dit meteen maar als een xenofobe aanval op haar Marokkaanse achtergrond. Ze stelt vast dat je in de 'hogere middenklasse' met een 'andere stem moet praten', iets waar Jopie uit Almere minstens evenveel last van heeft. Dan husselt ze nog wat losstaande racistische incidenten van de afgelopen twee jaar door elkaar en verklaart ze dat de Hollandse droom 'een deceptie' is.

  Als mevrouw Ezzeroili exemplarisch is voor de ervaring van de gemiddelde allochtoon, denk ik dat we met z'n allen opgelucht kunnen ademhalen.

  Wanneer je in je verbolgen aanval op een compleet land echt niet verder komt dan zo'n van puberale onmacht en realiteitszin verstoken melodramatisch broddelstukje als wat Ezzeroili door de brievenbus van de Volkskrant kieperde is er namelijk maar één conclusie mogelijk: Nederland is het paradijs.
  En Ezzeroili doet er verstandig aan om vandaag nog een dagboek te kopen, bij voorkeur zo één met een slotje erop.

zaterdag 23 januari 2016

Zolderraam

RGB Free, by micromoth
Ik zit mij voor het zolderraam
van alles af te vragen

En zie door het vierkante vensterglas
twee kauwtjes op de daken

Op de schoorsteen van de overkant
hangen ze wat op de schoorsteenrand

Niemand die ze wat kan maken
Niemand die ze daar kan raken

De een die spreidt zijn vleugels
de ander pikt ze schoon

Dan draaien ze de rollen om
zo rollen die kauwtjes gewoon

Ik wou dat ik twee kauwtjes was
dan vroeg ik me niets meer af

Maar pikte ik op een schoorsteenrand
wat loom mijn vleugels schoon.

dinsdag 19 januari 2016

Teaser

Foto: Wikipedia
Na de nieuwe Star Wars-film gezien te hebben ben ik tot een inzicht gekomen: je kan eigenlijk maar beter alleen de trailers van films kijken. De eerste teaser trailer van Star Wars, episode VII, kwam uit in november 2014 en hij was helemaal fantastisch. Hij prikkelde de verbeelding, had de juiste Star Wars-sfeer en gaf precies zo weinig prijs dat je je goed kon voorstellen dat de nieuwe Star Wars-film helemaal fantastisch zou zijn.

  Toen kwam in april 2015 de tweede teaser trailer uit en deze was ook behoorlijk cool, hoewel er al een scène inzat die de wenkbrauwen deed fronsen. Echt achterdochtig werd ik pas toen ik in november 2015 de eerste volwaardige, twee en een halve minuut durende trailer zag: daar leek het hele Star Wars-gevoel al uit verdwenen en het kijken van de complete film was eigenlijk alleen maar één lange bevestiging van een donkerbruin vermoeden: ze hebben er een potje van gemaakt.

  The Force Awakens is een aardige actiefilm met lichtelijk hysterische tieners die uit elke willekeurige blockbuster van de afgelopen tien jaar weggeplukt hadden kunnen worden. De film voelt nog het meeste als één lange hommage (of persiflage, afhankelijk van je welwillendheid) op een Star Wars-film en ik had geen moment het idee dat ik naar een vervolg op Star Wars VI zat te kijken. Daarom had ik het misschien maar beter bij die allereerste teaser trailer kunnen laten, een inzicht dat op meerdere terreinen toe te passen is.

  Waarom een heel boek lezen, als de inhoud waarschijnlijk toch wel tegenvalt? Hou het gewoon bij de achterflap, dan blijft het fris en interessant. Van voetbalwedstrijden kijk ik alleen nog maar de voorbeschouwing en als ik op vakantie ga pak ik mijn koffers en daar laat ik het verder bij. Ik weet het niet helemaal zeker, maar ik heb het vermoeden dat ik op een geniaal inzicht ben gestuit: beschouw het leven als één grote trailer en eeuwig geluk zal je deel zijn. 

dinsdag 5 januari 2016

Kloof

RGB Free, by mokra
Op oudejaarsnacht werden in Keulen tientallen vrouwen aangerand door een groep van zo'n duizend mannen met een Noord-Afrikaans dan wel Arabisch uiterlijk. De NOS bracht dit nieuws als volgt:

  De grote vraag is natuurlijk wat dit betekent voor het vluchtelingendebat en of dit extreem-rechts in de kaart zal spelen.

  Sinds de Tweede Wereldoorlog lijkt het idee te bestaan dat de westerse burger vierentwintig uur per dag naarstig zit te wachten tot hij eindelijk zijn nazi-uniform weer onder zijn bed vandaan kan halen om op allochtonenjacht te gaan. Zelfs een 'massa-aanranding' leidt niet tot verontwaardiging over de misdaad zelf, of tot een debat over de efficiëntie van nationale veiligheidsdiensten, maar tot een hysterische bezwering van totaal hypothetische xenofobie.

  Zachtjes praten, anders maken we Hitler wakker.

   De brave burger zit op zijn bank en hoort een verhaal over aanranders en verkrachters. De beschuldigende vinger van de journalist wordt al tijdens de verslaggeving vanaf het plein honderdtachtig graden gedraaid en recht zijn gezicht in geduwd: 'En waag het niet om hier racistisch door te worden! Potentiële nazi dat je bent.'
  Blijkbaar is het vertrouwen in de burger zo laag, dat zelfs bij een ernstig geweldsincident in de eerste plaats de labiele autochtonen moeten worden geneutraliseerd. En dan volgt er nu een item over de onverklaarbaar groeiende kloof tussen de burger en de politiek.